കാനഡയുടെ രാഷ്ട്രീയ ചരിത്രത്തിൽ വൻ അഴിച്ചുപണികൾ നടന്ന മാസമായിരുന്നു 2025 ജനുവരി. പത്ത് വർഷത്തെ ഭരണത്തിന് ശേഷം ജനപ്രീതിയിലുണ്ടായ ഇടിവും ആഭ്യന്തര പ്രശ്നങ്ങളും മുൻനിർത്തി പ്രധാനമന്ത്രി ജസ്റ്റിൻ ട്രൂഡോ ജനുവരി 6-ന് അപ്രതീക്ഷിതമായി രാജി പ്രഖ്യാപിച്ചതുമായിരുന്നു 2025ലെ തുടക്കം. ട്രൂഡോയുടെ പിൻഗാമിയായി മുൻ ബാങ്ക് ഓഫ് കാനഡ ഗവർണർ മാർക്ക് കാർണി സജീവമായി രംഗത്തെത്തിയപ്പോൾ, മറുവശത്ത് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഉയർത്തിയ വ്യാപാര താരിഫ് ഭീഷണി കാനഡയ്ക്ക് വലിയ സാമ്പത്തിക വെല്ലുവിളിയായി. ഈ പ്രതിസന്ധി മറികടക്കാൻ ആൽബർട്ട പ്രീമിയർ ഡാനിയൽ സ്മിത്ത് ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർ ട്രംപുമായി നേരിട്ട് ചർച്ചകൾ നടത്തുന്നതിനും ഈ മാസം സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു.
അമേരിക്കയുമായുള്ള വ്യാപാര യുദ്ധവും ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയ അനിശ്ചിതത്വങ്ങളും കാനഡയെ പിടിച്ചുകുലുക്കിയ മാസമായിരുന്നു 2025 ഫെബ്രുവരി. കനേഡിയൻ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് 25% താരിഫ് ഏർപ്പെടുത്തിയതോടെ, ജസ്റ്റിൻ ട്രൂഡോയും സമാനമായ നികുതി പ്രഖ്യാപിച്ചത് ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള വലിയൊരു സാമ്പത്തിക പോരാട്ടത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. ജസ്റ്റിൻ ട്രൂഡോയുടെ രാജിക്ക് പിന്നാലെ മാർക്ക് കാർണി ലിബറൽ പാർട്ടിയുടെ നേതൃത്വം ഏറ്റെടുത്തതും, പ്രതിപക്ഷ പ്രതിഷേധങ്ങൾക്കിടയിൽ ഗവർണർ ജനറൽ പാർലമെന്റ് നടപടികൾ നിർത്തിവെച്ചതും (Prorogation) വലിയ നിയമയുദ്ധങ്ങൾക്കും കോടതി ഇടപെടലുകൾക്കും വഴിതെളിച്ചു. ഈ പ്രതിസന്ധികൾക്കിടയിൽ ട്രംപിന്റെ നയങ്ങളെ നേരിടാൻ ജനവിധി തേടുമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചുകൊണ്ട് ഒന്റാറിയോ പ്രീമിയർ ഡഗ് ഫോർഡ് അപ്രതീക്ഷിതമായി ‘സ്നാപ്പ് ഇലക്ഷൻ’ പ്രഖ്യാപിച്ചതും ഫെബ്രുവരിയിലെ രാഷ്ട്രീയ രംഗത്തെ കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണമാക്കി.
കാനഡയിൽ പത്ത് വർഷം നീണ്ട ട്രൂഡോ യുഗത്തിന് അന്ത്യം കുറിച്ചുകൊണ്ട് മാർച്ച് 14-ന് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധനായ മാർക്ക് കാർണി രാജ്യത്തിന്റെ 24-ാമത് പ്രധാനമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് അധികാരമേറ്റു. അമേരിക്കയുമായുള്ള താരിഫ് യുദ്ധം മൂലം രാജ്യം കടുത്ത സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി നേരിടുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ശക്തമായ ജനവിധി തേടാനായി അധികാരമേറ്റ ഉടൻ തന്നെ മാർച്ച് 23-ന് അദ്ദേഹം പാർലമെന്റ് പിരിച്ചുവിടുകയും ഏപ്രിൽ 28-ന് പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ഈ വൻ മാറ്റങ്ങൾക്കിടയിലും, ഏറെക്കാലമായി വഷളായിരുന്ന ഇന്ത്യ-കാനഡ ബന്ധത്തിൽ ഒരു മഞ്ഞുരുകൽ പ്രകടമായതും, നയതന്ത്ര ചർച്ചകൾ പുനരാരംഭിച്ചതും മാർച്ചിലെ രാഷ്ട്രീയ മാറ്റങ്ങൾക്ക് ആഗോളതലത്തിൽ വലിയ പ്രാധാന്യം നൽകി.
കാനഡയുടെ രാഷ്ട്രീയ ഭൂപടം മാറ്റിമറിച്ച ഏപ്രിൽ 28-ലെ പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ, സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധനായ മാർക്ക് കാർണിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ലിബറൽ പാർട്ടി നാലാം തവണയും അധികാരം നിലനിർത്തി. ട്രംപിൽ നിന്നുള്ള സാമ്പത്തിക ഭീഷണികളെ നേരിടാൻ കാർണിയെപ്പോലൊരു വിദഗ്ധൻ വേണമെന്ന ജനവികാരം ഒരു മൈനോറിറ്റി സർക്കാരിനെ ഭരണത്തിലേറ്റിയപ്പോൾ, പ്രതിപക്ഷ നിരയ്ക്ക് ഇത് കനത്ത പ്രഹരമായി മാറി. കൺസർവേറ്റീവ് നേതാവ് പിയറി പൊയിലീവ്രെ സ്വന്തം സീറ്റിൽ പരാജയപ്പെട്ടതും, ജഗ്മീത് സിംഗിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ എൻ.ഡി.പിക്ക് വലിയ തിരിച്ചടി നേരിട്ടതും ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ അട്ടിമറി വിശേഷങ്ങളായി. വിലക്കയറ്റവും ഭവന പ്രതിസന്ധിയും ചർച്ചയായെങ്കിലും, ഒടുവിൽ കാനഡ-അമേരിക്ക ബന്ധത്തിലെ ആശങ്കകളാണ് വോട്ടർമാരെ മാർക്ക് കാർണിക്ക് അനുകൂലമായി ചിന്തിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചത്.
പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പിന് പിന്നാലെ കാനഡ പുതിയ ഭരണകൂടത്തിന് കീഴിൽ പുത്തൻ ചുവടുവെപ്പുകൾ നടത്തിയ മാസമായിരുന്നു 2025 മേയ്. മാർക്ക് കാർണിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഒരു ന്യൂനപക്ഷ സർക്കാർ അധികാരമേറ്റപ്പോൾ, ട്രംപിന്റെ വ്യാപാര ഭീഷണികൾക്കിടയിൽ രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുക എന്നതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന് മുന്നിലെ പ്രധാന വെല്ലുവിളി. തിരഞ്ഞെടുപ്പിലെ കനത്ത തിരിച്ചടിയെത്തുടർന്ന് എൻ.ഡി.പി നേതാവ് ജഗ്മീത് സിംഗ് തന്റെ സ്ഥാനം രാജിവെച്ചതും, സീറ്റുകൾ പത്തിലേക്ക് ചുരുങ്ങിയതോടെ ആ പാർട്ടിക്ക് ഔദ്യോഗിക പദവി നഷ്ടമായതും പ്രതിപക്ഷ നിരയെ തളർത്തി. സ്വന്തം മണ്ഡലത്തിൽ തോറ്റെങ്കിലും പിയറി പൊയിലീവ്രെയെ പാർലമെന്റിലെത്തിക്കാൻ ആൽബർട്ടയിലെ ഒരു എം.പി സീറ്റ് ഒഴിഞ്ഞുകൊടുക്കാൻ തയ്യാറായതോടെ, വരും മാസങ്ങളിലെ രാഷ്ട്രീയ പോരാട്ടം കൂടുതൽ ആവേശകരമാകുമെന്ന് ഉറപ്പായി.
പ്രധാനമന്ത്രി മാർക്ക് കാർണിയുടെ ഭരണമികവും നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങളും പ്രകടമായ മാസമായിരുന്നു 2025 ജൂൺ. മാർക്-ആന്ദ്രെ ബ്ലാൻഷാർഡിനെ ചീഫ് ഓഫ് സ്റ്റാഫായി നിയമിച്ചും, വിദേശത്ത് ജനിക്കുന്ന കനേഡിയൻ പൗരന്മാരുടെ മക്കൾക്ക് പൗരത്വം ഉറപ്പാക്കുന്ന വിപ്ലവാത്മകമായ ‘ബിൽ സി-3’ അവതരിപ്പിച്ചും കാർണി ഭരണം ശക്തമാക്കി. ആൽബർട്ടയിൽ നടന്ന ജി-7 ഉച്ചകോടിയും ജൂൺ മാസത്തിലാണ് നടന്നത്. ഉച്ചകോടിക്കിടെ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയുമായി കാർണി നടത്തിയ കൂടിക്കാഴ്ച ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള നയതന്ത്ര മഞ്ഞുരുകലിന് വഴിയൊരുക്കി. അതോടൊപ്പം തന്നെ, അമേരിക്കയുടെ താരിഫ് ഭീഷണികളെ നേരിടാൻ പ്രവിശ്യകൾക്കിടയിലെ വ്യാപാര തടസ്സങ്ങൾ നീക്കുന്ന പുതിയ കരാറുകളിൽ ഒപ്പിട്ടതും ജൂണിലെ നിർണ്ണായക ചുവടുവെപ്പായി മാറി.
കാനഡയുടെ 158-ാം ദേശീയ ദിനാഘോഷങ്ങളോടെ തുടങ്ങിയ 2025 ജൂലൈ, മാർക്ക് കാർണി സർക്കാരിന് നയതന്ത്ര വിജയങ്ങളുടെ മാസമായിരുന്നു. അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ട്രംപ് പ്രഖ്യാപിച്ച കനത്ത വ്യാപാര താരിഫുകൾ ചർച്ചകളിലൂടെ താൽക്കാലികമായി നീട്ടിവെക്കാൻ സാധിച്ചത് രാജ്യത്തിന് വലിയ ആശ്വാസമായി. കുടിയേറ്റ രംഗത്ത് വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്ന സർക്കാർ, പുതിയ സ്റ്റഡി-വർക്ക് പെർമിറ്റുകൾക്ക് കർശന നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തുകയും പകരം നിലവിൽ കാനഡയിലുള്ളവർക്ക് പി.ആർ (PR) നൽകുന്നതിന് മുൻഗണന നൽകുന്ന പുതിയ പദ്ധതി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. പടിഞ്ഞാറൻ പ്രവിശ്യകളിലെ കാട്ടുതീയെ നേരിടാൻ സർക്കാർ കാട്ടിയ വേഗതയും, ഒന്റാറിയോയിൽ നടന്ന പ്രീമിയർമാരുടെ സമ്മേളനത്തിൽ ഹൗസിംഗ് വിഷയത്തിൽ എടുത്ത നിർണ്ണായക തീരുമാനങ്ങളും ജൂലൈ മാസത്തെ ശ്രദ്ധേയമാക്കി. ഇതേസമയം തന്നെ, പിയറി പൊയിലീവ്രെ വീണ്ടും പാർലമെന്റിലെത്താൻ ഒരുങ്ങുന്നതും എൻ.ഡി.പിയിലെ മാറ്റങ്ങളും കനേഡിയൻ രാഷ്ട്രീയത്തെ വീണ്ടും ചൂടുപിടിപ്പിച്ചു.
സാമ്പത്തിക വെല്ലുവിളികളും അപ്രതീക്ഷിത രാഷ്ട്രീയ തിരിച്ചുവരവുകളും നിറഞ്ഞ മാസമായിരുന്നു 2025 ഓഗസ്റ്റ്. കനേഡിയൻ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് മേൽ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ട്രംപ് താരിഫ് 35 ശതമാനമായി വർദ്ധിപ്പിച്ചതോടെ, ആഘാതം കുറയ്ക്കാൻ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളുമായി പുതിയ വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾക്ക് മാർക്ക് കാർണി സർക്കാർ തുടക്കമിട്ടു. പലസ്തീനെ ഒരു രാഷ്ട്രമായി അംഗീകരിക്കാനുള്ള വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അനിത ആനന്ദിന്റെ നയതന്ത്ര നീക്കം രാജ്യാന്തര ശ്രദ്ധ നേടിയപ്പോൾ, ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിൽ പിയറി പൊയിലീവ്രെയുടെ തിരിച്ചുവരവ് വലിയ ചർച്ചയായി. ആൽബർട്ടയിലെ ഉപതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വൻ ഭൂരിപക്ഷത്തോടെ വിജയിച്ച് പൊയിലീവ്രെ വീണ്ടും പാർലമെന്റിലെത്തിയതും, ദീർഘകാലം ഗ്രീൻ പാർട്ടിയെ നയിച്ച എലിസബത്ത് മേ രാജിവെച്ചതും ഓഗസ്റ്റിലെ രാഷ്ട്രീയ ഗതിമാറ്റങ്ങളെ അടയാളപ്പെടുത്തി.
വേനൽക്കാല അവധിക്ക് ശേഷം പാർലമെന്റ് പുനരാരംഭിച്ച 2025 സെപ്റ്റംബർ, കാനഡയുടെ വിദേശനയങ്ങളിലും ആഭ്യന്തര വികസനത്തിലും നിർണ്ണായകമായ മാസമായിരുന്നു. ഭവനരഹിതരുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാൻ 13 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ‘ബിൽഡ് കാനഡ ഹോംസ്’ പദ്ധതി പ്രഖ്യാപിച്ച് മാർക്ക് കാർണി സർക്കാർ ജനപിന്തുണ ഉറപ്പാക്കിയപ്പോൾ, സെപ്റ്റംബർ 21-ന് പാലസ്തീൻ രാഷ്ട്രത്തെ ഔദ്യോഗികമായി അംഗീകരിച്ച കാനഡയുടെ തീരുമാനം ലോകരാഷ്ട്രങ്ങൾക്കിടയിൽ വലിയ ചർച്ചയായി. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ 80-ാമത് ജനറൽ അസംബ്ലിയിൽ കാർണി നടത്തിയ സജീവ ഇടപെടലുകൾ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടെങ്കിലും, അമേരിക്കൻ അംബാസഡറുടെ പ്രസ്താവനയെത്തുടർന്നുണ്ടായ നയതന്ത്ര തർക്കങ്ങളും എൻ.ഡി.പി നേരിടുന്ന രാഷ്ട്രീയ വെല്ലുവിളികളും സെപ്റ്റംബറിനെ കൂടുതൽ സംഭവബഹുലമാക്കി.
രാഷ്ട്രീയവും സാമ്പത്തികവുമായ പരീക്ഷണങ്ങൾ നിറഞ്ഞ 2025 ഒക്ടോബറിൽ, അമേരിക്കയുമായുള്ള വ്യാപാരയുദ്ധം ലഘൂകരിക്കാനുള്ള നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങൾക്കാണ് പ്രധാനമന്ത്രി മാർക്ക് കാർണി മുൻഗണന നൽകിയത്. ഒക്ടോബർ 22-ന് അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ച പുതിയ സാമ്പത്തിക നയങ്ങൾ കാനഡയുടെ വികസനക്കുതിപ്പിന് ഊന്നൽ നൽകിയപ്പോൾ, ന്യൂഫൗണ്ട്ലാൻഡ് ആൻഡ് ലാബ്രഡോറിലും നുനാവുട്ടിലും നടന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ പ്രവിശ്യാതലത്തിൽ നിർണ്ണായകമായി. സർക്കാരിന്റെ സാമ്പത്തിക പരിഷ്കരണങ്ങളെ കടന്നാക്രമിച്ചുകൊണ്ട് കൺസർവേറ്റീവ് നേതാവ് പിയറി പൊയിലീവ്രെ തന്റെ സ്വാധീനം ശക്തമാക്കിയപ്പോൾ, പാർട്ടിക്കുള്ളിലെ ആഭ്യന്തര കലഹങ്ങളും രാഷ്ട്രീയമായി ഒറ്റപ്പെട്ടുപോകുമെന്ന ഭീതിയും എൻ.ഡി.പി.യെ ഈ മാസം വലിയ പ്രതിസന്ധിയിലാക്കി. ചുരുക്കത്തിൽ, ഒരുവശത്ത് സർക്കാരിന്റെ നയതന്ത്രപരമായ നേട്ടങ്ങളും മറുവശത്ത് പ്രതിപക്ഷത്തിന്റെ ശക്തമായ കടന്നാക്രമണങ്ങളും ഒക്ടോബർ മാസത്തെ രാഷ്ട്രീയ പോരാട്ടത്തിന് ചൂടേറ്റി.
സാമ്പത്തിക പ്രഖ്യാപനങ്ങളും രാഷ്ട്രീയ നാടകങ്ങളും നിറഞ്ഞ മാസമായിരുന്നു 2025 നവംബർ. ഭവന നിർമ്മാണത്തിനും അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനത്തിനുമായി 90 ബില്യൺ ഡോളർ അനുവദിച്ച ഫെഡറൽ ബജറ്റും, ‘ബൈ കനേഡിയൻ’ പോളിസിയും സാമ്പത്തിക രംഗത്ത് വലിയ പ്രതീക്ഷകൾ നൽകി. നവംബർ 6-ന് നടന്ന വിശ്വാസ വോട്ടെടുപ്പിൽ എൻ.ഡി.പി.യുടെ പിന്തുണയോടെ കാർണി സർക്കാർ വിജയിച്ചത് ഭരണസ്ഥിരത ഉറപ്പാക്കിയെങ്കിലും, പൈപ്പ്ലൈൻ കരാറിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് പരിസ്ഥിതി മന്ത്രി സ്റ്റീവൻ ഗിൽബോൾട്ട് രാജിവെച്ചത് സർക്കാരിന് തിരിച്ചടിയായി. കൺസർവേറ്റീവ് എം.പി ക്രിസ് ഡി എൻട്രെമോണ്ട് ലിബറൽ പാർട്ടിക്കൊപ്പം ചേർന്നത് രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്ക് ചൂടേറ്റി. അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ജി-20 ഉച്ചകോടിക്കിടെ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയുമായും, വ്യാപാര തർക്കങ്ങളിൽ ട്രംപുമായും മാർക്ക് കാർണി നടത്തിയ കൂടിക്കാഴ്ചകൾ കാനഡയുടെ നയതന്ത്ര-സാമ്പത്തിക സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിൽ നിർണ്ണായകമായി.
2025 എന്ന സംഭവബഹുലമായ വർഷത്തിന് തിരശ്ശീല വീഴുമ്പോൾ, കാനഡയിലെ മാർക്ക് കാർണി സർക്കാർ തങ്ങളുടെ അധികാരം കൂടുതൽ സുരക്ഷിതമാക്കുന്ന കാഴ്ചയാണ് ഡിസംബറിൽ കണ്ടത്. ഡിസംബർ 11-ന് കൺസർവേറ്റീവ് എം.പി മൈക്കിൾ മാ ലിബറൽ പാർട്ടിക്കൊപ്പം ചേർന്നതോടെ സർക്കാർ കേവല ഭൂരിപക്ഷത്തിന് തൊട്ടരികിലെത്തുകയും ഭരണസ്ഥിരത ഉറപ്പാക്കുകയും ചെയ്തു. പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിനായുള്ള കർശന നിയമങ്ങളും, വിദേശ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും കുടിയേറ്റക്കാർക്കും നിയന്ത്രണമേർപ്പെടുത്തുന്ന പുതിയ ഇമിഗ്രേഷൻ നയങ്ങളും ഈ മാസം പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നത് വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെച്ചു. വർഷാവസാനം അമേരിക്കയിലെ ട്രംപ് ഭരണകൂടവുമായി വ്യാപാര കരാറുകൾ പുനഃപരിശോധിക്കാനുള്ള ചർച്ചകൾക്ക് തുടക്കമിട്ട കാർണി സർക്കാർ, കൂടുതൽ പ്രതീക്ഷകളുമായി 2026-ലേക്ക് ചുവടുവെക്കുന്നു.
കാനഡയിലെ ഏറ്റവും പുതിയ വാർത്തകൾക്കായി: https://chat.whatsapp.com/Ghtm5bIjsVN8SItyDlaj3Q?mode=wwt
2025: A Complete Recap That Changed Canada's Political Map
