സസ്കാച്വാൻ: ഭൂചലനങ്ങൾ വളരെ അപൂർവ്വമായി മാത്രം അനുഭവപ്പെടാറുള്ള കാനഡയിലെ ശാന്തമായ പ്രയറി മേഖലയിൽ അടുത്തിടെയായി ഉണ്ടാകുന്ന ഭൂചലനങ്ങൾ കടുത്ത ആശങ്ക പരത്തുന്നു. കിഴക്കൻ സസ്കാച്വാനിലെ മാനിറ്റോബ അതിർത്തിയോട് ചേർന്ന് കിടക്കുന്ന എസ്തർഹാസി എന്ന ചെറുപട്ടണമാണ് ഇപ്പോൾ ഇത്തരം ഭൗമചലനങ്ങളുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായി മാറിയിരിക്കുന്നത്.
ഏറ്റവും ഒടുവിലായി കഴിഞ്ഞ ചൊവ്വാഴ്ചയും ഈ പ്രദേശത്ത് റിക്ടർ സ്കെയിലിൽ 3.4 തീവ്രത രേഖപ്പെടുത്തിയ ഭൂചലനം അനുഭവപ്പെട്ടു. പെട്ടെന്ന് ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രീതിയിൽ അന്തരീക്ഷത്തിൽ വലിയ മുഴക്കമുണ്ടാകുകയും വീടുകൾക്ക് പ്രകമ്പനം അനുഭവപ്പെടുകയും ചെയ്തതായി പ്രദേശവാസിയായ മീം കോച്ച് ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു. മുൻപൊരിക്കലും ഇത്തരം അനുഭവം നേരിട്ടിട്ടില്ലാത്ത പ്രയറി നിവാസികൾക്ക് ഈ സംഭവം വലിയ നടുക്കമാണ് ഉണ്ടാക്കിയത്.
എന്നാൽ മേഖലയെ വിറപ്പിക്കുന്ന ഈ കുലുക്കങ്ങൾക്ക് കാരണം പ്രകൃതിദത്തമായ ഭൂകമ്പങ്ങളല്ല, മറിച്ച് ഭൂമിക്കടിയിൽ നടത്തുന്ന അതിതീവ്ര ഖനന പ്രവർത്തനങ്ങളാണ് എന്ന് കാനഡയിലെ ഔദ്യോഗിക ഗവേഷണ സ്ഥാപനമായ നാച്ചുറൽ റിസോഴ്സസ് കാനഡയിലെ ശാസ്ത്രജ്ഞർ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഖനനം നടത്തുമ്പോൾ ഭൂഗർഭ പാളികളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഭാര വ്യതിയാനവും അമിതമായ സമ്മർദ്ദവും തരംഗമാറ്റങ്ങളുമാണ് (stress and strain redistribution) ഇത്തരം പ്രദേശങ്ങളിൽ ഭൂമി കുലുങ്ങാൻ ഇടയാക്കുന്നത്. 1985 മുതൽ ഇതുവരെ 49 ഭൂചലനങ്ങളാണ് ഈ ചെറിയ പ്രദേശത്ത് മാത്രം രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. ഇതിൽ മൂന്നെണ്ണം കഴിഞ്ഞ ഒരു വർഷത്തിനിടെയാണ് സംഭവിച്ചത് എന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഇതിൽ ഭൂരിഭാഗവും വളരെ ചെറിയ ചലനങ്ങളായതിനാൽ മനുഷ്യർക്ക് തിരിച്ചറിയാൻ സാധിക്കാറില്ല.
പ്രദേശത്ത് വൻതോതിൽ പൊട്ടാഷ് ഖനനം നടത്തുന്ന പ്രമുഖ സ്ഥാപനമായ ‘മൊസൈക്ക് കമ്പനി’യുടെ K3 മൈൻ പരിസരത്താണ് ഇത്തരം ഭൗമചലനങ്ങൾ കൂടുതലായി രേഖപ്പെടുത്തുന്നത്. എന്നാൽ നിലവിൽ തങ്ങൾ ഖനനം നടത്തുന്ന പ്രധാന മേഖലകളിൽ നിന്നും ഏറെ അകലെയാണ് ഒടുവിലത്തെ ഭൂചലനം സംഭവിച്ചതെന്നും, പെട്ടെന്നുള്ള സുരക്ഷാ ഭീഷണികൾ ഒന്നും തന്നെ നിലവിലില്ലെന്നും കമ്പനി അധികൃതർ വിശദീകരിക്കുന്നു. അതിനോടൊപ്പം തന്നെ പ്രദേശത്തെ ഭൗമശാസ്ത്രപരമായ സവിശേഷതകളെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ പഠനങ്ങൾ നടത്താനും തുടർന്ന് ഉണ്ടാകുന്ന സെയ്സ്മിക് ചലനങ്ങൾ കൃത്യമായി വിലയിരുത്താനും കമ്പനി തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്.
സാധാരണയായി റിക്ടർ സ്കെയിലിൽ 2.0-ന് താഴെയുള്ള ഭൂചലനങ്ങൾ മനുഷ്യർക്ക് അനുഭവപ്പെടാറില്ലെന്നും, 2.5 വരെയുള്ളവ മറ്റു പല ശബ്ദങ്ങളായോ പ്രകമ്പനങ്ങളായോ തെറ്റിദ്ധരിക്കപ്പെടാറാണ് പതിവെന്നും എൻ.ആർ.സി ശാസ്ത്രജ്ഞയായ റബേക്ക സ്വിൻസ്കോ വ്യക്തമാക്കുന്നു. സസ്കാച്വാന് പുറമെ ബ്രിട്ടീഷ് കൊളംബിയ, ഒന്റാരിയോ, ക്യുബെക്, ന്യൂ ബ്രൺസ്വിക്, ആൽബർട്ട തുടങ്ങിയ പ്രവിശ്യകളിലും ഖനനം നിമിത്തമായുള്ള ഭൂചലനങ്ങൾ ജനങ്ങൾ അനുഭവിച്ചറിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
ALSO READ: 8 ഡോളറുമായി കാനഡയിലെത്തിയ ഇന്ത്യക്കാരൻ; സെയിൽസ്മാനിൽ നിന്ന് ഐഡിബിഐ ബാങ്കിന്റെ അമരക്കാരനിലേക്ക്
ഭൂമിക്കടിയിലേക്ക് തുരന്നിറങ്ങി നടത്തുന്ന ഏത് വൻകിട ഖനന പ്രവർത്തനങ്ങളിലും ഇത്തരം ഭൂചലനങ്ങൾ സ്വാഭാവികമായ ഒരു റിസ്ക് ഘടകമാണെന്ന് വാട്ടർലൂ സർവ്വകലാശാലയിലെ എൻജിനീയറിംഗ് ജിയോളജി പ്രൊഫസർ എമരിറ്റസ് മോറിസ് ഡസ്സോൾട്ട് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. അതിനാൽ തന്നെ വൻകിട ഖനികൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്ന ഘട്ടത്തിലും അവയുടെ ദൈനംദിന നിയന്ത്രണത്തിലും ഭൗമചലനങ്ങൾ താങ്ങാനുള്ള മുൻകരുതലുകളും പ്രതിരോധ മാനദണ്ഡങ്ങളും ഉൾപ്പെടുത്താറുണ്ടെന്നും, അതിനാൽ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് ഭയപ്പെടേണ്ട സാഹചര്യമില്ലെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു. ഭാവിയിൽ വരാൻ സാധ്യതയുള്ള ഭൂചലനങ്ങൾ മുൻകൂട്ടി കണ്ട് ശക്തമായ സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളോടെയാണ് തങ്ങളുടെ കെട്ടിടങ്ങളും ഖനികളും നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത് എന്ന് മൊസൈക്ക് കമ്പനിയും ഉറപ്പുനൽകുന്നു.
കാനഡയിലെ ഏറ്റവും പുതിയ വാർത്തകൾക്കായി: https://chat.whatsapp.com/GIh0npbq3d1GgGCL00k37z
