ഡമാസ്കസ്: ഒന്നര പതിറ്റാണ്ടോളം നീണ്ടുനിന്ന ആഭ്യന്തര യുദ്ധവും ലക്ഷക്കണക്കിന് മനുഷ്യരുടെ ജീവത്യാഗവും കണ്ട സിറിയയിൽ മാറ്റത്തിന്റെ കാറ്റ് വീശുന്നു. ബഷാർ അൽ അസദ് ഭരണകൂടം വീണതിന് പിന്നാലെ, ലോകത്തിന്റെ വിവിധ കോണുകളിൽ നിന്ന് ലക്ഷക്കണക്കിന് സിറിയക്കാരാണ് തങ്ങളുടെ വേരുകൾ തേടി മാതൃഭൂമിയിലേക്ക് മടങ്ങുന്നത്. യുഎൻ അഭയാർത്ഥി ഏജൻസിയുടെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം, അയൽരാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നും കാനഡയുൾപ്പെടെയുള്ള പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുമായി 13 ലക്ഷത്തിലധികം പേർ ഇതിനോടകം സിറിയയിൽ തിരിച്ചെത്തിക്കഴിഞ്ഞു.
ഭയത്തിന്റെ നിഴലില്ലാതെ സ്വന്തം തെരുവുകളിലൂടെ നടക്കാനും പ്രിയപ്പെട്ടവരുടെ കല്ലറകൾ സന്ദർശിക്കാനും സാധിക്കുമെന്ന തിരിച്ചറിവ് പതിറ്റാണ്ടുകളായി പ്രവാസ ജീവിതം നയിക്കുന്നവർക്ക് അവിശ്വസനീയമായ അനുഭവമാണ് നൽകുന്നത്. ഭരണകൂടത്തെ വിമർശിച്ചതിന്റെ പേരിൽ 14 വർഷമായി സിറിയക്ക് പുറത്തു കഴിയേണ്ടി വന്ന മുസ്തഫ ആലിയോയുടെയും ഭാര്യ മുസ്ന ദുറെയ്ദിന്റെയും മടക്കയാത്ര വികാരനിർഭരമായിരുന്നു.
2024 ഡിസംബറിൽ ജോർദാൻ അതിർത്തി വഴി സിറിയയിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ, ഒരുകാലത്ത് ഭീതി പടർത്തിയിരുന്ന ചെക്ക് പോസ്റ്റുകൾ വിജനമായി കിടക്കുന്നത് അവർ കണ്ടു. “ഇതൊരു സ്വപ്നം പോലെ തോന്നുന്നു, ഞങ്ങൾ ഇപ്പോൾ സ്വതന്ത്രരാണ്” എന്നാണ് ആലിയോ പ്രതികരിച്ചത്. ലതാകിയയിലെ തന്റെ വീട്ടിലെത്തിയ ആലിയോ ആദ്യം പോയത് 2017-ൽ മരിച്ച പിതാവിന്റെ കല്ലറയിലേക്കായിരുന്നു. നീണ്ട വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം തന്റെ പിതാവിനോട് മനസ്സ് തുറന്ന് സംസാരിക്കാൻ ലഭിച്ച ആ അരമണിക്കൂർ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആശ്വാസമാണെന്ന് അദ്ദേഹം പറയുന്നു.
കാനഡയിലെ സുരക്ഷിത ജീവിതം ഉപേക്ഷിച്ച് സിറിയയെ പുനർനിർമ്മിക്കാനായി ഇരുവരും ഇപ്പോൾ ദമാസ്കസിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കിയിരിക്കുകയാണ്. എന്നാൽ മടങ്ങിയെത്തുന്ന ഏവർക്കും ആഹ്ലാദകരമായ കാഴ്ചകളല്ല സിറിയ കാത്തുവെച്ചിരിക്കുന്നത്. വർഷങ്ങളായുള്ള യുദ്ധം രാജ്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളെ പൂർണ്ണമായും തകർത്തിരിക്കുന്നു. ദമാസ്കസിലെ അൽ-ഖദം എന്ന തന്റെ പഴയ അയൽപക്കം കാണാൻ പോയ മുസ്നയ്ക്ക് അവിടെ അവശേഷിച്ച കെട്ടിടാവശിഷ്ടങ്ങൾക്കിടയിൽ നിന്ന് സ്വന്തം അടുക്കളയിലെ മാർബിൾ കഷ്ണങ്ങൾ മാത്രമാണ് കണ്ടെത്താനായത്.
ടൊറന്റോയിൽ നിന്ന് മടങ്ങിയെത്തിയ ഗമാൽ മൻസൂർ എന്ന ഗവേഷകനും സമാനമായ അനുഭവമാണ് പങ്കുവെക്കുന്നത്. അസദിന്റെ പടുകൂറ്റൻ പോസ്റ്ററുകൾ തകർക്കപ്പെട്ട തെരുവുകളിൽ ജനങ്ങൾ ആഘോഷം തുടങ്ങിയെങ്കിലും, തകർന്നടിഞ്ഞ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയും ഉയർന്ന വിലക്കയറ്റവും ജനജീവിതത്തെ സാരമായി ബാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. തകർന്നടിഞ്ഞ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുക എന്നത് വരും കാലത്തെ വലിയ വെല്ലുവിളിയാണെന്ന് അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
മടക്കയാത്ര ആഗ്രഹിക്കുമ്പോഴും പ്രായോഗിക ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ മൂലം വിദേശ രാജ്യങ്ങളിൽ തുടരാൻ നിർബന്ധിതരാകുന്നവരും നിരവധിയാണ്. മിസിസാഗയിൽ താമസിക്കുന്ന അമ്രു നായൽ ഇതിനൊരു ഉദാഹരണമാണ്. തന്റെ പഴയ വീടും നാടും തിരിച്ചറിയാൻ പോലും കഴിയാത്ത വിധം തകർക്കപ്പെട്ടത് കണ്ട നായലിന്, മകളുടെ പഠനവും ഭാര്യയുടെ ജോലിയും കണക്കിലെടുത്ത് കാനഡയിലേക്ക് തന്നെ മടങ്ങേണ്ടി വന്നു.
എങ്കിലും, തന്റെ സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്ര പരിജ്ഞാനം സിറിയയുടെ പുനർനിർമ്മാണത്തിന് ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു കാലത്തിനായി അദ്ദേഹം കാത്തിരിക്കുന്നു. 14 വർഷത്തെ യുദ്ധം കവർന്നെടുത്തത് സിറിയയുടെ കെട്ടിടങ്ങളെ മാത്രമല്ല, ഒരു തലമുറയുടെ ഓർമ്മകളെയും ഒത്തുചേരലുകളെയും കൂടിയാണെന്ന യാഥാർത്ഥ്യം ഓരോ പ്രവാസിയെയും ഒരുപോലെ വേദനിപ്പിക്കുന്നു.
syria-canadian-return-home
കാനഡയിലെ ഏറ്റവും പുതിയ വാർത്തകൾക്കായി: https://chat.whatsapp.com/Ghtm5bIjsVN8SItyDlaj3Q?mode=wwt
