കൽക്കരി ഖനനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ആൽബർട്ട സർക്കാർ കൊണ്ടുവന്ന നയപരമായ മാറ്റങ്ങളെ ചോദ്യം ചെയ്ത് നിയമനടപടി സ്വീകരിച്ച രണ്ട് പ്രമുഖ കൽക്കരി കമ്പനികളുമായി പ്രവിശ്യാ സർക്കാർ ഒത്തുതീർപ്പിലെത്തി. കോടിക്കണക്കിന് ഡോളർ നഷ്ടപരിഹാരം ആവശ്യപ്പെട്ടുള്ള നിയമപോരാട്ടങ്ങൾക്ക് ഈ നീക്കം താൽക്കാലിക വിരാമമിട്ടിരിക്കുകയാണ്. പ്രവിശ്യയിലെ പ്രകൃതിവിഭവ നയരൂപീകരണത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം ഒരിക്കൽ കൂടി വ്യക്തമാക്കുന്നതാണ് പൊതുജന ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റിയ ഈ ഒത്തുതീർപ്പ്.
ഒത്തുതീർപ്പിലെത്തിയ കമ്പനികളിൽ ഒന്നായ എവോൾവ് പവർ ലിമിറ്റഡ്, ചിനൂക്ക് പ്രോജക്റ്റുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അവരുടെ കേസിലാണ് സർക്കാർ ഒരു തത്വത്തിലുള്ള കരാറിൽ എത്തിയതായി ഓൺലൈനിൽ അറിയിച്ചത്. ഇതിന് രണ്ട് ദിവസം മുൻപ്, അട്രം കോൾ ലിമിറ്റഡ് എലാൻ കോൾ പ്രോജക്റ്റുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസ് ഒത്തുതീർപ്പാക്കാൻ ഒരു നിർണ്ണായക കരാറിൽ ഒപ്പുവെച്ചതായും അറിയിച്ചിരുന്നു. സർക്കാരിന്റെ നയപരമായ മാറ്റങ്ങൾ തങ്ങളുടെ കൽക്കരി ആസ്തികളുടെ യഥാർത്ഥ കണ്ടുകെട്ടലിന് (de facto expropriation) തുല്യമാണെന്ന് ഇരു കമ്പനികളും ആരോപിച്ചിരുന്നു.
2020-ൽ പർവതപ്രദേശങ്ങളിൽ കൂടുതൽ ഖനനത്തിന് അനുമതി നൽകിയ ശേഷം, പിന്നീട് ആ തീരുമാനത്തിൽ നിന്ന് സർക്കാർ പിൻവാങ്ങിയതാണ് ഈ നിയമനടപടികൾക്ക് വഴിവെച്ചത്. ഈ നയമാറ്റങ്ങൾ തങ്ങളുടെ നിക്ഷേപങ്ങളെയും പദ്ധതികളെയും ദോഷകരമായി ബാധിച്ചുവെന്ന് കമ്പനികൾ വാദിച്ചു. എവോൾവ്, അട്രം കമ്പനികൾ ഉൾപ്പെടെ അഞ്ച് കൽക്കരി കമ്പനികളാണ് ഈ നയപരമായ മാറ്റത്തെ തുടർന്ന് 15 ബില്യൺ ഡോളറിലധികം നഷ്ടപരിഹാരം ആവശ്യപ്പെട്ട് സംയുക്തമായി കേസ് നൽകിയിരുന്നത്.
എങ്കിലും, ഒത്തുതീർപ്പ് വ്യവസ്ഥകളുടെ സാമ്പത്തിക വിശദാംശങ്ങൾ ഇരു കമ്പനികളും പുറത്തുവിട്ടിട്ടില്ല. ഈ വിവരങ്ങൾ രഹസ്യമാണെന്നും, ഓഹരി ഉടമകളെ പിന്നീട് അറിയിക്കുമെന്നും കമ്പനികൾ വ്യക്തമാക്കി. ഈ കേസുകളിലെ മറ്റ് കക്ഷികളായ കാബിൻ റിഡ്ജ് ഹോൾഡിംഗ്സ് ലിമിറ്റഡ്, കാബിൻ റിഡ്ജ് പ്രോജക്റ്റ് ലിമിറ്റഡ്, അതിന്റെ ഉപസ്ഥാപനമായ എലാൻ കോൾ ലിമിറ്റഡ്, ബ്ലാക്ക് ഈഗിൾ മൈനിംഗ് കോർപ്പറേഷൻ എന്നിവ മാധ്യമങ്ങളുട ചോദ്യങ്ങളോട് പ്രതികരിക്കാൻ തയ്യാറായില്ല. ആൽബെർട്ടയുടെ ട്രഷറി ബോർഡ് ആൻഡ് ഫിനാൻസ് മന്ത്രാലയത്തിലെ ഒരു വക്താവും പ്രതികരിക്കാൻ വിസമ്മതിച്ചു, വിഷയം കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലാണെന്ന് അവർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ഈ ഒത്തുതീർപ്പുകളുടെ വിശദാംശങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഇപ്പോഴും പല കാര്യങ്ങളും വ്യക്തമല്ലെന്ന് കാൽഗറി സർവകലാശാലയിലെ പ്രകൃതിവിഭവ, ഊർജ്ജ നിയമ വിദഗ്ദ്ധനായ നൈജൽ ബാങ്ക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. “നഷ്ടപരിഹാരത്തുക എത്രയാണെന്നോ, കമ്പനികൾ തിരികെ നൽകുന്ന ആനുകൂല്യങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണെന്നോ നമുക്കറിയില്ല,”എന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ഒത്തുതീർപ്പ് കരാറുകൾ രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കുന്നതിൽ തനിക്ക് അത്ഭുതമില്ലെന്നും, എന്നാൽ ഇത്തരം വിവരങ്ങൾ ആൽബെർട്ട സർക്കാർ നേരിട്ട് പ്രഖ്യാപിക്കാതെ വിദേശ കൽക്കരി ഖനന കമ്പനികളുടെ വെബ്സൈറ്റുകളിലൂടെ പുറത്തുവരുന്നത് നികുതിദായകരായ പൗരന്മാരെ സംബന്ധിച്ച് നിരാശാജനകമാണെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
